Yapımcı kimdir? Nasıl yapımcı olunur?

Senaryo Projelendirme bölümünde senaryo sunumu için bir proje dosyası oluşturmayı anlatarak aslında yapımcılığa küçük bir giriş yapmıştık. Bu bölümde bu konuyu biraz daha genişletip, film projelendirme, bütçe oluşturma, yapım şirketi kurma gibi konulardan bahsederek yapımcı kimdir sorusuna cevap arayacağız ve film yapımcılığıyla ilgili pratik bilgiler paylaşacağız.

yapımcı

Yapımcı kimdir?

Yapımcı, film yapımı sırasındaki tüm süreçleri planlayan, koordine eden, yapımın genel vizyonunu belirleyen ve projenin bütün finansal sorumluluğunu taşıyan kişidir. Yapımcı sadece bir yatırımcı gibi algılanmamalıdır, zira yapımcı işe sadece finansman sağlamak açısından bakmak zorunda değildir. Yapımcı bir filmin projelendirme aşamasından dağıtımına kadar olan bütün yaratıcı süreçlere dahil olabilir.

Ne yapar?

Yapımcı proje geliştirir, ekip oluşturur, personal işe alır, ortaklık kurar, çekimleri ve çekim sonrasını koordine eder, filmi finanse eder ya da finans kaynakları bulur. Yapımcılık birçok alt dala ayrılsa da yapımcılığı yürütücü ve uygulayıcı yapımcılık olarak iki temel kategoriye ayırabiliriz. Büyük yapımlarda yapımcılar yürütücü yapımcılarla birlikte çalışıp vizyon belirleme ve hedef koyma rolleri dışında projenin tüm sorumluluğunu yürütücü yapımcılara bırakabilir. Fakat bağımsız yapımlarda genelde yapımcı işleri kendi yürütür.

Uygulayıcı yapımcı ise genellikle yapımın yaratıcı olmayan kısımlarıyla ilgilenir. Yapımcının belirlediği genel vizyona göre yasal, lojistik ve finansal işlerin yürütülmesini sağlar ve yapım ekibinde görev alan yapım amiri ve yapım koordinatörünü yönetir. Yapım amiri ve yapım koordinatörü genelde çekim sırasındaki süreçlerden sorumlu kişilerdir.

Neden gereklidir?

Aslında her kısa film çeken amatör bir yönetmen, yapımcılığı yönetmenlik üzerinden tecrübe etmiş sayılır. Çünkü yapımcısı olmayan kısa filmlerde genelde yapımcı ve altında çalışan kişilerin yaptığı işleri yönetmen tek başına yapmak zorunda kalır. Bu bakımından bağımsız yönetmenlerin çoğu pratik anlamda birer yapımcıdır. Fakat bu yapımcılık daha çok çekim sırasında yapım amiri veya yapım koordinatörü seviyesinde gerçekleştirilen uygulamaya dayalı bir yapımcılıktır. Gerçek bir yapımcının dahil olmadığı projelerde özellikle proje geliştirme ve çekim öncesi hazırlıklarda büyük eksiklikler yaşanır. Günümüzde bağımsız sinemanın en büyük sorunlarından biri de bu eksikliktir. Proje aşamasında yeteri kadar geliştirilmeyen ve hazırlık yapılmadan çekime girilen filmler çok iyi yapımlar olabilecekken kör topal projelere dönüşür.

Sinemaya meraklı insanların neredeyse tümü senarist ve yönetmen olmak istemekte ve yapımcılığın önemi göz ardı edilmektedir. Bu yüzden sinemacılar senaryo projelendirme, proje geliştirme, finansman sağlama, yapım stratejisi belirleme gibi konularda çok büyük dezavantajlara sahiptir. Örneğin, senaristlerin büyük bölümünün bir senaryoyu bitirdikten sonra senaryonun nasıl sunulacağı hakkındaki bilgi ve tecrübesi çok azdır. Fakat iyi bir yapımcı senaryoya hem yaratıcı katkı sunup hem de profesyonel standartlarda bir proje dosyası oluşturmanıza yardımcı olabilir. Senaryo projelendirme bölümünde değindiğimiz birçok konu yapımcı bakış açısıyla hazırlanmıştır. Yazılara buradan ulaşabilirsiniz: Senaryo Projelendirme

Aynı zamanda bir yönetmenin filmin yaratıcı süreçlerini daha odaklı bir şekilde yönetebilmesi için iyi bir yapımcıya ve yapım ekibine ihtiyacı vardır. Fakat genç yönetmenler genelde yapımcıların ulaşılmaz insanlar olduğunu düşündüğü için yapımcı seçeneği onlara çok uzak görünür.

Nasıl yapımcı olunur?

Sinemaya hevesli biri nasıl kendini geliştirerek ve kısa filmler çekerek bir yönetmen olabiliyorsa, aynı doğrultuda yapımcı da olabilir. Bunun için yapımcılığın ne olduğunu bilmek, yapımcılık yapmaya istekli olmak, iletişim kurma, organizasyon ve plan yapma gibi özelliklere sahip olmak ilk aşamada yeterlidir. Yapımcılığı sadece para ile özdeşleştirip maddi nedenlerden dolayı yapımcılığa heves etmemek doğru değildir. Aslında işe yeni başlayan genç bir yapımcının bir filmi koordine etme ve finansman bulma fırsatları, o hayalinizde canlandırdığınız kodaman yapımcılardan çok daha düşük değildir. Yapımcılık yapmak için sorumluluk alma iradesine sahip olmak maddi kaynaklara sahip olmaktan daha önemlidir.

Şimdi yapımcının önemini daha iyi kavrayabilmek için bir yapımcının bir projenin başından sonuna kadar genel olarak neler yaptığına ya da nelerden sorumlu olduğuna madde madde değinelim.

I. Proje Aşaması

  • Yapımcı, senarist ve yönetmen arasındaki yasal anlaşmaları yapar.
  • Senaryoyu temel alarak yapım için gerekli öğeleri ortaya çıkarır ve bir senaryo dökümü hazırlar.
  • Bir proje takvimi belirler.
  • Bütçeyi, finans planını ve finans stratejisini belirler.
  • Bir proje dosyası hazırlayarak filme finansman sağlamak için filmi destek, fon veya ortak yapım platformlarında yazılı ve sözlü olarak sunar.
  • Belirlediği bütçe miktarını destek, fon, sponsor ve ortaklıklardan temin eder.

II. Yapım Öncesi

  • Yapım ekibini ve çekim ekibini oluşturur.
  • Yönetmenle birlikte oyuncu ve mekan araştırması yapar.
  • Ekip ve oyuncuların sözleşmelerini hazırlar.
  • Ekip toplantılarını organize eder.
  • Dekor, kostüm ve ekipmanların teminini sağlar.
  • Konaklama ve seyahatleri organize eder.
  • Çekim mekanlarını bulur.
  • Ayrıntılı çekim takvimini oluşturur.

III. Yapım

  • Ekibin ve ekipmanların ulaşımını organize eder.
  • Ekip arasındaki iletişimi sağlar.
  • Filmi zamanında ve bütçe dahilinde bitirmek için bütçeyi ve yapım programını izler, programı revize eder ve masrafları kontrol eder.
  • Yönetmenin sanatsal vizyonuna ulaşmasına yardımcı olur.
  • Beklenmeyen krizlerle ilgilenir, sorun çözer.

IV. Yapım Sonrası

  • Materyallerin depolanmasını ve transferini koordine eder.
  • Bir kurgu ekibi oluşturur veya bir kurgu ekibiyle anlaşır.
  • Kurgu stüdyosu ve ses stüdyosu temin eder.
  • Bir müzisyenle anlaşır veya müzik satın alımları gerçekleştirir.
  • Ekip toplantıları ve test gösterimleri organize eder.
  • Filmin telif hakları hakkındaki düzenlemeleri yapar.
  • Filmin reklamı için promosyonel materyaller hazırlatır.
  • Film festivallerine başvurur.
  • Filmin satışı ve gösterimi için dağıtımcılarla görüşmeler yapar.
  • Filmi yasal olarak temsil eder.

Bir yapımcının genel olarak görevleri bu şekildedir. Yapımcı bu görevleri ya kendi yürütür, ya da ekipteki diğer yapımcıların sorumluluğundaki bu görevleri denetler ve onlara yol gösterir.

Nasıl yapımcı bulunur?

Bir ekip oluştururken nasıl oyuncu, sesçi, kurgucu arıyorsanız yapımcı da aramalısınız. Bu sadece finansman sağlamak için değil, işlerin doğru dürüst yürümesi için atmanız gereken önemli bir adım. İşin içinde maddi fırsatlar olmasa bile birinin yapımcı görevini üstlenmesi işleri kolaylaştıracaktır. Bu kişiyi bulmak veya bu kişi olmak teorik olarak kısa filminizde oynamaya ikna ettiğiniz iyi bir amatör oyuncuyu bulmaktan daha zor değildir. İlk aşamada her zaman tavsiye ettiğimiz gibi çevrenize ve elinizdekilere odaklanmak en iyi seçenek olacaktır. Böyle bir kişiye maddi nedenler dışında da ihtiyacınız olduğunu bilmek veya süreçlere yapımcı gözüyle bakmaya başlamak profesyonel bir yapımcıyla çalışma fırsatı bulamazsanız bile çalışmalarınıza olumlu etkiler yapacaktır.

Ayrıca festivallerin düzenlediği film forumları hem tecrübeli hem de genç yapımcıları senarist ve yönetmenlerle bir araya getirir. Bu platformlara projelerinizle başvurup yeni insanlarla tanışma fırsatı yakalayabilirsiniz. Bu gibi organizasyonların bir listesini şu yazımızda paylaşmıştık: Senaryo yarışması ve senaryo geliştirme atölyeleri

Yapımcılıkla ilgili yazılarımıza devam edeceğiz.

Sonraki yazı: Çekim senaryosu nedir? Çekim senaryosu nasıl yazılır?

Önceki yazı: Shakespeare gibi yazabilmek: Senaryoda evrensellik


Yapımcı SSS

Yapımcı kimdir?

Yapımcı, film yapımı sırasındaki tüm süreçleri planlayan, koordine eden, yapımın genel vizyonunu belirleyen ve projenin bütün finansal sorumluluğunu taşıyan kişidir. Yapımcı sadece bir yatırımcı gibi algılanmamalıdır, zira yapımcı işe sadece finansman sağlamak açısından bakmak zorunda değildir. Yapımcı bir filmin projelendirme aşamasından dağıtımına kadar olan bütün yaratıcı süreçlere dahil olabilir.

Yapımcı ne yapar?

Yapımcı proje geliştirir, ekip oluşturur, personal işe alır, ortaklık kurar, çekimleri ve çekim sonrasını koordine eder, filmi finanse eder ya da finans kaynakları bulur.

© 2020 Yapım Ekibi